Kontaminacja

POWRÓT DO KORZENI - felieton Michała Listkiewicza

Tytułowe sformułowanie służy do zwrócenia uwagi na błędy językowe popełniane przez ludzi, którzy z posługiwania się nienaganną polszczyzną żyją, między innymi przez dziennikarzy, także sportowych. Chodzi o zestawienie dwóch wykluczających się określeń w jednym sformułowaniu. Komentator sportowy TVP wspomniał na przykład o odniesieniu porażek przez polskie kluby w Lidze Europy, a powinien mówić o ich poniesieniu, gdyż określenie „odnieść” dotyczy zjawisk pozytywnych. Porażka takim nie jest, w każdym razie być nie powinna. Nie jestem aż takim purystą językowym jak sąsiad z tych łamów Jurek Chromik, ale nie lubię bylejakości. Chromik to dopiero jest mistrz, wyszkolił tabuny telewizyjnych komentatorów, by mówili piękną polszczyzną. Przypomina mi moją mamę Olgę, która uczyła emisji słowa na scenie. Do naszego domu przychodził do niej na korepetycje Felicjan Andrzejczak, legendarny wokalista Budki Suflera. Musial być pilnym uczniem skoro w jego przeboju wszech czasów „Jolka, Jolka pamiętasz” słychać każdą sylabę, rzecz prawie niespotykana u współczesnych gwiazd showbiznesu.

Lingwistyczny wstęp posłuży mi do krótkiej analizy porażek - podkreślam - PONIESIONYCH (!) przez Lecha i Jagiellonię w Lidze Europy przed niespełna tygodniem. Mistrz Polski walczył, starał się, nie rozłożył przed rywalem czerwonego dywanu, ale bądźmy szczerzy: gdyby Portugalczycy naprawdę chcieli strzelić więcej bramek, to by je strzelili. Byli jak pięściarz panujący na ringu bezapelacyjnie, którego zadowoli zdecydowana wygrana na punkty, niekoniecznie przez nokaut.

Prezesujący ekstraklasie Marcin Animucki to doświadczony i mądry manager, ale jego zwiastowanie rychłego awansu polskiej ligi do pierwszej europejskiej dziesiątki od początku trąciło hurraoptymizmem bez pokrycia. Teraz trzeba skupić się na obronie miejsca w TOP 12 bo rywale nie śpią.

Bardziej zasmucający był występ Jagiellonii w Sofii. Bułgarski futbol to od dekady czarna dziura i tylko liczne skandale obyczajowo-korupcyjne przypominały, że jeszcze (dys)funkcjonuje. Po pół godzinie meczu z Lewskim wydawało się, że punkty pojadą do Białegostoku. Niestety, także w Bułgarii sprawdza się porzekadło, że im dalej w las, tym więcej drzew. Kiepsko grający gospodarze dobili Podlasian na samym końcu i perspektywa gry choćby jednego polskiego klubu w fazie barażowej Ligi Europy oddala się niczym coraz szybsze pendolino na polskich torach. Na szczęście tli się jeszcze światełko w tunelu.

Są na świecie ludzie i ludziska. Do pierwszej kategorii bez wątpienia należy Mirosław Skorupski, facet wielu talentów, aktualnie prezes Sarmaty Warszawa, starego klubu z tramwajarskim rodowodem na warszawskiej Woli. Derby tej robotniczej rodziny Sarmata - Olimpia były wydarzeniem daleko wykraczającym poza lokalność i całe miasto było ich ciekawe. Z 3 tysięcy przesędziowanych spotkań właśnie derby Woli były dla mnie jednymi z najtrudniejszych, w nich emocje nie tyle buzowały, one eksplodowały nie tylko na boisku, ale i na trybunach, czyli kamiennych blokach wyłożonych na ziemi. Wspomniany Mirek Skorupski od lat ratuje upadającego Sarmatę przed ostateczną zagładą. Prosi, błaga, apeluje, straszy, płacze... Gdy bezduszni urzędnicy zatrzaskują przed nim drzwi, on wraca oknem. Takimi zapaleńcami stoi polski sport amatorski, jego teraźniejszość i przyszłość na nich się opiera. Skorupski dokopał się do ukrywanego przed opinią publiczną rozporządzenia, zgodnie z którym sportowe kluby amatorskie szkolące młodzież powinny płacić podatek VAT w wysokości 8%. Tymczasem władze Warszawy - jak podejrzewam innych miast też - naliczają 23%. To ogromna różnica dla organizacji obracającej każdą złotówkę na wszystkie strony przed jej wydaniem. Szykuje się pozytywna afera, a samorządy będą musiały zwracać nienależnie naliczone kwoty, co dla małych klubów może być ratunkiem.

Pierwsza liga piłkarska to styl życia, takie motto wymyślono dawno temu. I sprawdza się coraz bardziej, co wynika z raportu ekonomicznego za ubiegły sezon. Rośnie właściwie wszystko. Od przychodów, przez frekwencję, po zdrowe zarządzanie. Prezes Marcin Janicki z wysokości swoich 2 metrów wzrostu bacznie tego dogląda, a ja jestem dumny, że ten skromny kiedyś projekt tak się rozwinął. Pierwszej lidze prezesowałem przez dwie kadencje, trochę biedowaliśmy, ale byliśmy zgraną paczką kolegów. Szanowaliśmy się i lubiliśmy, rywalizacja toczyła się na boisku, potem była przyjaźń i wzajemne zaufanie, a posezonowe bankiety z udziałem wszystkich klubów w pubie Lolek przeszły do legendy. Oficjalne posezonowe gale PZPN i ekstraklasy były przy nich nudne jak flaki z olejem. Wspólnie z moim zastępcą Jurkiem Szczęsnym, legendą futbolową w podwarszawskich Ząbkach, wyznawaliśmy zasadę niezapomnianego trenera Wojciecha Łazarka „chociaż pupcia obszarpana, ale zawsze proszę pana”.

Nie mam przekonania do agentów piłkarzy zbyt szumnie nazywanych managerami. Często robią wodę z mózgu rodzicom nastoletnich piłkarzy, nawijają im makaron na uszy, a potem znikają jak kamfora. Bywa, że z zaliczką na poczet nieosiągalnych sukcesów. Gdy taki menago ma w portfolio więcej niż dziesięciu podopiecznych, to od razu powinno zapalać się czerwone światełko. W tej akurat materii ilość rzadko przechodzi w jakość, a nazwa największej polskiej agencji „Fabryka futbolu” źle się kojarzy. W fabryce to można produkować guziki, lokomotywy lub biustonosze, nie ludzi. Zresztą fabrykanci zawsze kojarzyli się z wyzyskiem, wystarczy poczytać genialną poezję Juliana Tuwima, by się o tym przekonać.


Po porażce Jagiellonii w Sofii coraz bardziej oddala się perspektywa gry choćby jednego polskiego klubu w fazie barażowej Ligi Europy. Fot. IPA/Pressfocus.pl

Materiał premium

Dalsza część jest dostępna dla subskrybentów

Odblokuj pełne wydanie i korzystaj bez ograniczeń. Czytaj ekskluzywne wywiady, analizy i felietony sportowe. Słuchaj podcastów oraz oglądaj materiały wideo.

Zobacz pakiety i odblokuj wydanie

Dostęp od 12,50 zł • BLIK / karta • Anulujesz online, kiedy chcesz

Masz już dostęp? Zaloguj się